PRZEDSTAWIONY PROGRAM OPISUJE TYLKO CZÊ¦Æ OBJAZDOW¡
POZOSTA£E DNI POBYTU STANOWI WYPOCZYNEK W HOTELU WYBRANEJ KATEGORII
1 dzieñ – wczesna pobudka, ¶niadanie w formie suchego prowiantu, wyjazd do Luxoru, zwiedzanie Luxoru - Zachodni Brzeg: Dolina Królów, ¶wi±tynia Hatchepsut - Deir El Bahari , Kolosy Memnona, w czasie przejazdu "rzut oka" na Ramsseseum wizyta w wytwórni alabastru, lunch, zwiedzanie zwiedzanie Wschodniego Brzegu Kompleksu ¦wi±tynnego Karnak, zaokrêtowanie, kolacja i nocleg.
2 dzieñ – ¶niadanie, odp³yniecie do Edfu , obiad, czas wolny, kolacja
3 dzieñ – ¶niadanie, zwiedzanie ¶wi±tyni Horusa w Edfu, obiad, rejs do Kom Ombo, kolacja, zwiedzanie ¶wiatyni Boga Nilu Sobka, nocleg
4 dzieñ – ¶niadanie, rejs do Assuanu, zwiedzanie Assuanu Niedokoñczony Obelisk [kamienio³omy assuañskie], Wielka Tama Assuañska, widok na Jezioro Nasera oraz ¶wi±tyniê Kalabshe, kolacja i nocleg
5 dzieñ – ¶niadanie, wykwaterowanie, czas wolny, ewentualnie mo¿liwo¶æ skorzystania z wycieczek fakultatywnych do Abu Simbel, (ok 60$), Wioska Nubijska (ok 20$), ¦wi±tynia Izydy na wyspie FILE (ok 25$), obiad, przejazd poci±giem do Kairu /I klasa lub II klasa/ .
6 dzieñ – dojazd do Kairu, ¶niadanie, wyjazd na zwiedzanie: GIZA – Piramidy Cheopsa, Chefrena i Mykerinosa oraz Wielki Sfinks, Egipskie Narodowe Muzeum wraz z bogactwem z grobu Tut Anch Amona, lunch i nocleg.
7 dzieñ – ¶niadanie, wyjazd na zwiedzanie Kairu Chrze¶cijañskiego – Wisz±cy Ko¶ció³ (Al’ Mualaga), Ko¶ció³ ¦w. Jerzego, ¶w. Barbary i Kairu Muzu³mañskiego: Cytadela Saladyna wraz z meczetem Muhameda Ali, Bazar Khan El Khalili (“Zloty Bazar”), obiad wyjazd do Hurghady.
Hotel
Zakwaterowanie wg oferty FORTUNA - istnieje mo¿liwo¶æ wyboru konkretnego hotelu za dop³at± (przed wylotem)
Pokoje
Cena zawiera : zakwaterowanie w Hurghadzie lub w jednym z kurortów o¶ciennych: El Gouna, Safaga, Makkadi Bay w hotelach wg. wybranego wariantu i wybranej opcji wy¿ywieniowej, zakwaterowanie w Kairze w hotelach 4*(HB - dwa posi³ki dziennie), zakwaterowanie na statku 5* (FB – trzy posi³ki dziennie ), w pokojach dwuosobowych z ³azienkami, bilety wstêpu do zwiedzanych obiektów wed³ug programu, przejazdy mini-busami, costerami lub
autokarami z klimatyzacj±, opiekê polskojêzycznego rezydenta podczas pobytu w Hurghadzie i polskojêzycznego pilota podczas programu zwiedzania, przewodników miejscowych, VAT.
Naszym Zdaniem
Cena nie zawiera: biletów wstêpu do dodatkowo zwiedzanych obiektów, je¶li pozwoli na to czas np. piramida Cheopsa ok. 100 LE; piramida Mykerynosa ok. 20 LE; sala mumii ok. 60 LE, grobowiec Tutenchamona ok. 60 LE,
napiwków dla kierowców (dzieci do lat 12 sa zwolnione z napiwku), dodatkowych posi³ków, napoi, op³aty za fotografowanie i filmowanie oraz dodatkowych wycieczek fakultatywnych.
Napiwki podczas rejsu +25 USD - op³ata obligatoryjna, wiza wjazdowa do Egiptu p³atna 15 USD po przylocie.
Uwagi
Powy¿szy program jest programem ramowym a kolejno¶æ zwiedzania mo¿e ulec zmianie, jednak wszystkie miejsca i obiekty przewidziane do zwiedzania zostan± zachowane. Minimalna ilo¶æ uczestników wycieczki: 10 osób.
Rozpoczêcie rejsu po Nilu mo¿e nast±piæ z Assuanu nie za¶ z Luxoru [w zale¿no¶ci od rozk³adu rejsów statków].
¦rodki transportu wymienione w planie mog± ulec zmianie w wyniku dzia³ania si³y wy¿szej lub rozporz±dzeñ w³adz lokalnych.
Opis kraju
EGIPT INFORMACJE PRAKTYCZNE
DANE GEOGRAFICZNE
Arabska Republika Egiptu po³o¿ona jest w pó³nocno-wschodniej czê¶ci Afryki oraz czê¶ciowo w Azji (Pó³wysep Synaj). Kraj ten uznawany jest czêsto za pomost miêdzy Afryk± Pó³nocn±, Azj± oraz Czarn± Afryk±. Zajmuje powierzchniê ok. 1 mln2, z czego 93% to nieurodzajna, piaszczysto-kamienista gleba pustynna. Pozosta³± powierzchniê kraju zamieszkuje ok. 65 mln Egipcjan. Gêste zaludnienie niektórych obszarów jest jednym z najwiêkszych problemów dzisiejszego Egiptu. Stolica kraju – Kair jest jedn± z wiêkszych aglomeracji ¶wiata; zespó³ miejski liczy ok. 16 mln mieszkañców.
Egipt oblewaj± – od pó³nocy Morze ¦ródziemne, a od wschodu Morze Czerwone. Najd³u¿sz± granic± jest granica morska licz±ca 2.450 km. Granice l±dowe s± liniami prostymi, poprowadzonymi na prze³aj przez pustyniê. Egipt od zachodu graniczy z Libi± (1150 km), od po³udnia z Sudanem (1273 km), a od pó³nocnego-wschodu z Izraelem (255 km) i Stref± Gazy (11 km). Najwa¿niejszym regionem Egiptu (okre¶lanym mianem wielkiej oazy) jest dolina i delta Nilu zajmuj±ca ³±cznie ok. 5% powierzchni kraju.
Jêzykiem urzêdowym jest arabski, a religi± pañstwow± islam (muzu³manie stanowi± ok. 90% ludno¶ci). W hotelach bez problemu porozumieæ siê mo¿na w jêzyku angielskim lub niemieckim. Egipt to jedna z najstarszych cywilizacji ¶wiata. Kraj ten jest pe³en wspania³ych budowli, przepiêknych dzie³ sztuki i fascynuj±cych krajobrazów.
KLIMAT
Prawie ca³y Egipt, poza w±sk± stref± Morza ¦ródziemnego, le¿y w zasiêgu klimatu zwrotnikowego, pustynnego, odznaczaj±cego siê du¿ymi ró¿nicami temperatur miesiêcznych i dobowych oraz bardzo ma³ymi opadami, nie przekraczaj±cymi 30 mm rocznie. Najwy¿sze temperatury wystêpuj± w lipcu
(26 – 33oC, dochodz±c nieraz do 46oC), a najni¿sze w styczniu (12 – 17oC).
Jedynie w±ski pas wzd³u¿ wybrze¿y Morza ¦ródziemnego, a zw³aszcza delta Nilu, ma klimat ¶ródziemnomorski odznaczaj±cy siê ³agodnymi, wilgotnymi zimami oraz upalnymi i suchymi latami.
Najlepszym okresem do zwiedzania jest wiosna i jesieñ, kiedy temperatury utrzymuj± siê w granicach 30oC. Na pó³nocy kraju (Aleksandria i pó³nocne wybrze¿e) czasami wystêpuj± deszcze, natomiast po³udnie jest obszarem pozbawionym opadów. W Kairze i delcie Nilu klimat jest bardziej wilgotny ni¿ w Luksorze i Asuanie, a w kurortach nadmorskich (Hurghada) wieje morska bryza.
Ze wzglêdu na to, i¿ klimat Egiptu charakteryzuje siê du¿ymi wahaniami temperatur radzimy zabraæ cieplejsze ubrania na ch³odne wieczory.
PRZELOT
W tym sezonie do Egiptu latamy do miejscowo¶ci Hurghada i Sharm El Sheikh z licznych lotnisk lokalnych tj. Warszawy, Katowic, Poznania, Wroc³awia, Krakowa, Gdañska, Szczecina i Rzeszowa.
WARUNKI WJAZDOWE
Do przekroczenia granicy Egiptu niezbêdny jest paszport z okresem wa¿no¶ci minimalnie sze¶æ miesiêcy od zakoñczenia imprezy oraz wiza pobytowa. Wizê mo¿na otrzymaæ indywidualnie w Ambasadzie Egipskiej lub otrzymacie j± Pañstwo automatycznie po przylocie na lotnisku w Hurghadzie lub Sharm El Sheikh. Koszt ok. 15 USD.
Maksymalny czas pobytu w Egipcie, maj±c wykupiony bilet charterowy, wynosi 30 dni.
Wolne od c³a s±: ubrania, rzeczy osobiste i prezenty warto¶ci ok. 100 LE, 1 litr alkoholu i 200 sztuk papierosów albo 25 cygar/osobê. Obowi±zuje bezwzglêdny zakaz wwo¿enia narkotyków i broni. Nie wolno wywoziæ pami±tek wykonanych ze zwierz±t.
Ambasada Egiptu w Polsce
ul. Alzacka 18, 03-972 Warszawa
tel. (0048) 22. 6176973; 6161367; 6179058
Ambasada Polski w Egipcie
5, Aziz Osman St., Zamalek, Cairo.
tel. (0020) 2. 7359583, 7367456
REZYDENT
Podczas Pañstwa pobytu towarzyszyæ Wam bêdzie mówi±cy po polsku przedstawiciel naszego Biura Podró¿y, do którego kierowaæ mo¿ecie wszystkie pytania, ¿yczenia, zastrze¿enia, uwagi. U niego mo¿na równie¿ zakupiæ dodatkowe wycieczki. Kontakt z nim uzyskacie Pañstwo podczas dy¿urów w hotelu, a w pilnych przypadkach dostêpny jest pod numerem komórkowym (patrz tablica informacyjna przy recepcji).
Do obowi±zków rezydenta na miejscu nale¿y transfer na/z lotniska, organizowanie spotkañ informacyjnych, dy¿ury w hotelu w okre¶lone dni w okre¶lonych godzinach, a tak¿e udzielenie pomocy w przypadkach dora¼nych. Zwiedzanie obiektów wymienionych w programach krajoznawczych odbywa siê w towarzystwie rezydenta.
WA¯NE INFORMACJE
- Czas: jest przesuniêty 1 godzinê do przodu wzglêdem czasu w Polsce. Egipcjanie nie spiesz± siê tak jak ludzie w Europie, wiêc zamiast siê tym denerwowaæ, lepiej poddaæ siê powolnemu rytmowi ¿ycia.
- Elektryczno¶æ: Napiêcie elektryczne
w gniazdkach wynosi 220 V. W wiêkszo¶ci hoteli do gniazdek mo¿na u¿ywaæ standardowych koñcówek; jednak przed wyjazdem radzimy zaopatrzyæ siê w adaptor.
- Waluta: Walut± obowi±zuj±c± w Egipcie jest egipski funt (LE), drobne monety to piastry (PTS).
MIEJSCA ZWIEDZANE PODCZAS WYCIECZEK KRAJOZNAWCZYCH
KAIR
Stolica Egiptu a równocze¶nie najwiêksza metropolia Afryki i Bliskiego Wschodu. Po dzi¶ dzieñ pozostaje g³ównym o¶rodkiem politycznym, kulturalnym i ekonomicznym ¶wiata arabskiego. To najwiêksze miasto ¶wiata islamu za³o¿one zosta³o w 969 r. i rozpo¶ciera siê na obu brzegach Nilu. Ka¿dy turysta, który przybywa do Egiptu swe pierwsze kroki kieruje ku piramidom oraz pragnie
poczuæ atmosferê miasta przypominaj±c± roj±cy siê ul. Kair urzeka swymi bazarami, meczetami, cytadel± oraz wspania³ym Muzeum Egipskim. Trudno nie daæ siê ponie¶æ ¿yciu na ulicach, na których kontynuowane od ¶redniowiecza zawody kupieckie i obyczaje wspó³istniej± z nowoczesnymi, kosmopolitycznymi wp³ywami trzech kultur: arabskiej, afrykañskiej i europejskiej.
Do najbardziej znanych zabytków nale¿±: Cytadela z Meczetem Alabastrowym Mohameda Alego z roku 1830, bazar Khan El Khalili, meczet Al Azhar, Muzeum Egiptu z ponad 120.000 eksponatów.
Najwiêksz± atrakcj± tego regionu jest pobliska Giza, gdzie znajdziecie Pañstwo symbol Egiptu, jeden z siedmiu cudów ¶wiata: gigantyczn±, pe³n± tajemnic piramidê faraona Cheopsa oraz piramidy Chefrena i Mykerinosa powsta³e niemal 2600 lat p. n. e. To w³a¶nie w Gizie oczom patrz±cego ukazuje siê jedno z najpiêkniejszych dzie³ stworzonych przez cz³owieka. Egipskie porzekad³o, ¿e „ka¿dy boi siê czasu, a czas boi siê piramid” wydaje siê tutaj najstosowniejsz± metafor±.
Najwy¿sz± z nich jest Piramida Cheopsa zbudowana na planie kwadratu o boku d³ugo¶ci 230 metrów. Daje to miarê jej ogromu: 54 tys. m2 powierzchni. Wznosi³a siê na wysoko¶æ 146 metrów (obecnie na skutek erozji –
137 m). Szacuje siê, ¿e piramida ta wa¿y 6 mln ton i sk³ada siê z 2,3 mln bloków kamiennych, z których ka¿dy wa¿y ¶rednio 2,5 tony (niektóre dochodz± do blisko 15 ton). Specyfik± tej piramidy jest jej rzut zgodnie z kierunkami czterech stron ¶wiata. Czê¶ci± historycznego kompleksu w Gizie jest równie¿ Sfinks (ok. 2600 r. p.n.e.) – 73-metrowej d³ugo¶ci pos±g przedstawiaj±cy lwa z ludzk± g³ow± – podobizn± samego Chefrena. Teren piramid jest miejscem odbywania siê imprez z cyklu „¶wiat³o i d¼wiêk”, podczas których Sfinks pe³ni rolê narratora.
LUKSOR
„Miasto o stu bramach” – tak s³ynne egipskie Teby nazywa³ Homer w IX pie¶ni „Iliady”. W latach 2100 – 750 p.n.e. symbolem wielko¶ci i potêgi Egiptu by³y w³a¶nie wielkie ¶wi±tynie w Luksorze i Karnaku. Czternastowieczny okres tebañskiej ¶wietno¶ci przerwa³ najazd Asyryjczyków w VII w. p.n.e.
¦wi±tyniê w Luksorze Egipcjanie nazywaj± „Po³udniowym haremem Amona”. W szerszym znaczeniu nazwa ta okre¶la rezydencjê, pa³ac po³udniowy boga, w którym przebywa³ on jako w³adca otoczony troskliwo¶ci± swoich s³ug – kap³anów. ¦wi±tynia mierzy 260 m d³ugo¶ci. Jej podwaliny wzniós³ Amenhotep III, rozbudowa³ Tutmozis III, a zakoñczenie prac nast±pi³o za Ramzesa II. Wspania³e sanktuarium ³±czy ze ¶wi±tyni± w Karnaku
3-kilometrowa aleja sfinksów.
Wej¶cie do luksorskiej ¶wi±tyni zdobi wielki pylon zbudowany przez Ramzesa II. Ma on 65 m szeroko¶ci, a zdobi± go p³askorze¼by ilustruj±ce przebieg kampanii prowadzonej przez tego faraona przeciw Hetytom wraz z bitw± pod Kadeszem w Syrii.
Przed pylonem sta³y niegdy¶ dwa obeliski Ramzesa II. Dzisiaj pozosta³ tylko jeden z nich o wysoko¶ci 25 m. Drugi wywieziono do Francji w 1833 roku, by stan±³ na Placu Zgody w Pary¿u.
Ciekawostk± ¶wi±tyni luksorskiej jest umiejscowienie wewn±trz jej zabudowañ meczetu Abu al-Haggaga. Mieszkañcy miasta nie zgodzili siê bowiem na jego zburzenie podczas prowadzenie prac archeologicznych.
KARNAK
Karnak niegdy¶ jako miasteczko Opet-Isut (co znaczy „centrum ¶wiata”) stanowi³ czê¶æ zespo³u, który tworzy³ Teby. Znajduj±ca siê tu ¶wi±tynia sw± wielko¶æ i z³o¿ono¶æ zawdziêcza ponad 1300 latom rozbudowy. dziêki czemu uwa¿ana jest za najwspanialsz± ze wszystkich egipskich ¶wi±tyñ. Po¶wiêcona zosta³a triadzie bóstw: Amonowi, Mut i Chonsu. Wielka ¶wi±tynia Amona jest najwiêksza w rozleg³ym kompleksie z³o¿onym za ¶wi±tyñ, kaplic, obelisków, pos±gów, ¶wiêtego jeziora i strze¿onej przez sfinksy alei ³±cz±cych Luksor z Karnakiem.
Wie¿e o wysoko¶ci 43 m zbudowane s± z regularnych bloków piaskowca. Choæ pó³nocnej wie¿y nie dokoñczono, a ¿adna z nich nie zosta³a ozdobiona, jest to najwiêkszy pylon w Egipcie (jego szeroko¶æ wynosi
130 m). Najwiêksze wra¿enie robi sala hypostylowa ze 134 kolumnami, z której emanuje wznios³o¶æ i rozmach. Znajduje siê ona za II pylonem, jej d³ugo¶æ wynosi 102 m, a szeroko¶æ 53 m (powierzchnia ok. 6.000 m2).
12 kolumn mierzy 23 m wysoko¶ci i 15 m w obwodzie, 122 mniejsze kolumny dodali Seti i Ramzes II.
Ten las kolumn dostarcza patrz±cemu niesamowitych wra¿eñ i emocji zarówno z powodu swego ogromu, jak te¿ dziêki grze ¶wiate³ i cieni, przesuwaj±cych siê miêdzy nimi.
¦wi±tynia nieoficjalnie jest okre¶lana jako jeden z cudów staro¿ytnej architektury.
KOLOSY MEMNONA
Na rozleg³ej równinie wokó³ Teb, pomiêdzy Nilem a Dolin± Królów, wci±¿ mo¿na podziwiaæ pozosta³o¶ci monumentalnej alei, która niegdy¶ wiod³a do ¶wi±tyni Amenhotepa III. Niestety ¶wi±tynia uleg³a ca³kowitemu zniszczeniu, a to, co z niej pozosta³o, okre¶la siê mianem Kolosów Memnona. Te dwa gigantyczne, 20-metrowej wysoko¶ci pos±gi, których same stopy maj± 2 metry d³ugo¶ci i metr grubo¶ci, zosta³y wykute z ca³ych, jednolitych bloków piaskowca i umieszczone by³y u wej¶cia do budowli. Przedstawiaj± one faraona Amenhotepa III siedz±cego na tronie z rêkami z³o¿onymi na kolanach i patrz±cego w stronê Nilu.
DEIR EL – BAHARI
Tysi±c dwie¶cie lat po Imhotepie – twórcy piramidy schodkowej w Sakkarze – inny architekt – Senmut – przeszed³ do historii jako projektant architektonicznego majstersztyku. Królowa Hatszepsut, która w wiêkszym stopniu interesowa³a siê sztuk± ni¿ zdobyczami wojennymi, rozkaza³a zbudowanie monumentalnego kompleksu grobowcowego dla swojego ojca Tutmozisa I i dla niej samej. Na miejsce tego przedsiêwziêcia wybra³a dolinê, która wcze¶niej ju¿ by³a po¶wiêcona bogini Hathor, ale potem zosta³a ca³kowicie zapomniana. O niezwyk³ej wyobra¼ni przestrzennej królewskiego architekta ¶wiadczy sposób, w jaki wykorzysta³ on fantazyjno¶æ znajduj±cych siê w tle ska³. Senmut z niespotykanym wyczuciem i wielk± swobod± wykorzysta³ naturalne tarasy skalne, by harmonijnie zintegrowaæ budowlê z otoczeniem. Senmut nie szuka³ za wszelk± cenê monumentalno¶ci, nie zastosowa³ gigantycznych pylonów i przyt³aczaj±cych sal hypostylowych, a jednak uzyska³ wra¿enie potêgi poprzez wspania³e proporcje i doskona³e zrównowa¿enie efektów architektonicznych z oddzia³ywaniem potê¿nej przyrody. Równie¿ w oczach samych Egipcjan ten wspania³y zespó³ architektoniczny uwa¿any by³ za tak doskona³y, i¿ nazywano go D¿eser d¿eseru tj. „Najwznio¶lejszy ze wznios³ych”.
W pó¼niejszych czasach w grobowcu królowej Hatszepsut rozlokowa³ siê jeden z chrze¶cijañskich klasztorów. Przebywaj±cy tam zakon okre¶lano jako „zakon pó³nocny” – st±d wywodzi siê dzisiejsza arabska nazwa ca³ej doliny – Deir el-Bahari - „Pó³nocny Klasztor“. Istnienie klasztoru uchroni³o ten cenny zabytek przed pó¼niejszymi grabie¿ami.
DOLINA KRÓLÓW
Górzyste stoki za Tebami s± pociête wieloma ma³ymi dolinami. Dolina Królów jest z nich najs³ynniejsza. Historia zaczyna siê od nietypowej decyzji faraona Tutmozisa I, by zbudowaæ grobowiec dla siebie nie tylko z dala od innych znanych nekropolii i nie w monumentalnej budowli, lecz ponadto w jakim¶ ¶ci¶le zakonspirowanym miejscu. Jego postanowienie zburzy³o tradycjê licz±c± sobie ponad 1700 lat. W samotnej dolinie architekt Ineni zaprojektowa³ dla swego w³adcy grobowiec przypominaj±cy studniê. W ten sposób powsta³a nowa tradycja na¶ladowana przez wszystkich nastêpców faraona. Sam Ineni w jednej z inskrypcji na w³asnej kaplicy grobowej napisa³: „zbudowa³em grobowiec dla swojego pana. Nikt nie widzia³. Nikt nie s³ysza³”. Tutmozis I decyduj±c siê na takie rozwi±zanie by³ przekonany (jak¿e mylnie!), ¿e w ten sposób zapewni swojemu cia³u bezpieczeñstwo, którego, jak ¶wiadczy³y o tym sprofanowane i okradzione groby, nie zaznali jego poprzednicy.
Obecnie na zachodnim brzegu Nilu, zwanym Miastem Umar³ych znajduj± siê 62 wielkie podziemne grobowce królewskie wykute w ska³ach poczynaj±c od czasów XVIII do XX dynastii. Ka¿dy grób wype³nia³y meble, odzie¿, pos±gi, ¿ywno¶æ etc. potrzebne zmar³emu królowi w jego podró¿y w za¶wiaty.
Niestety na przestrzeni wieków wszystkie groby zosta³y zrabowane, oprócz jednego – grobowca Tutanchamona. Odkryty w 1922 r. grobowiec, choæ najmniejszy w nekropolii, jest bez w±tpienia najs³ynniejszy w Egipcie. Znaleziono tu cenny skarb w postaci m. in. s³ynnej z³otej maski Tutanchamona czy szczeroz³otej trumny, przechowywanych obecnie w Muzeum Egiptu.
Mimo braku mumii faraonów i niezmierzonych bogactw miejsce to warto zobaczyæ i poczuæ jego niezwyk³± i tajemnicz± atmosferê.
EDFU
Edfu – maleñkie miasteczko - zawdziêcza swoj± s³awê najlepiej w ca³ym Egipcie zachowanej ¶wi±tyni dedykowanej bogu Horusowi. Jej imponuj±ce rozmiary czyni± z niej najwa¿niejszy obiekt po Karnaku.
¦wi±tynia ma 137 metrów d³ugo¶ci i 79 metrów szeroko¶ci w fasadzie. Posiada równie¿ pylon o wysoko¶ci 36 metrów. Interesuj±cy i wa¿ny jest zarys religii egipskiej, zawarty w dekoracji reliefowej i inskrypcjach umieszczonych na ¶cianach ¶wi±tyni. Wej¶cia do ¶wi±tyni strzeg± dwa piêkne pos±gi z czarnego granitu, przedstawiaj±ce Horusa pod postaci± soko³a. Wewn±trz sanktuarium znajduje siê tabernakulum 4-metrowej wysoko¶ci, wyrze¼bione z jednego kawa³ka szarego granitu.
Do lat 60-tych XIX w. ¶wi±tynia a¿ po nadpro¿a by³a zasypana piaskiem. Dokumentuje to rysunek Davida Robertsa, na którym dziedziniec ¶wi±tyni jest zasypany, a na szczycie sali hypostylowej stoj± domy. Do ¶wi±tyni mo¿na w ci±gu piêciu minut dojechaæ od Nilu konnym powozem.
Dla polskiej archeologii Edfu ma ogromne znaczenie jako stanowisko, od którego zaczê³a siê jej obecno¶æ w badaniach nad przesz³o¶ci± Egiptu. W trakcie trzech kolejnych kampanii w latach 1937-1939, polska ekipa kierowana przez prof. Kazimierza Micha³owskiego prowadzi³a wspólnie z archeologami francuskimi badania nad osadnictwem z czasów grecko-rzymskich oraz koptyjsko-bizantyjskich; prowadzono te¿ poszukiwania na cmentarzysku z okresu Starego Pañstwa. Z wykopalisk tych Muzeum Narodowe w Warszawie otrzyma³o niezwykle cenne zabytki, m. in. stele grobowe z czasów Starego Pañstwa, pozorne drzwi mastaby arcykap³ana Iziego (VI dyn.), naczynia alabastrowe oraz znaczne ilo¶ci ceramiki.
KOM OMBO
Po³o¿one pomiêdzy Edfu i Asuanem, Kom Ombo to dawniej staro¿ytne miasto
Pa-Sebek. Pozosta³y tu imponuj±ce resztki sanktuarium zbudowanego w do¶æ niecodziennym stylu. W rzeczywisto¶ci jest to podwójna ¶wi±tynia, powsta³a z po³±czenia dwóch oddzielnych budowli wzd³u¿ jednej ¶ciany.
Przybytek znajduj±cy siê po prawej stronie po¶wiêcono triadzie bóstw: Sebekowi (bóstwu p³odno¶ci), Hathor i Chonsu. ¦wi±tynia po lewej nale¿a³a do boskiej triady: boga o imieniu Haroeris (co oznacza „Horus jest wielki”), Tasenet-Nofret (boska siostra Horusa) i Panebtaui (w³adca Obu Krain).
¦wi±tynia posiada jeszcze kilka oryginalnych cech: podwójny korytarz obejmuj±cy ca³y zespó³ (jeden wewnêtrzny i drugi zewnêtrzny, dodany w czasach rzymskich), dwa szyby wy³o¿one kamieniem, z których jeden, wyposa¿ony w krêcone schody wewnêtrzne, ³±czy³ siê z podziemn± galeri±. Bardzo dobrze zachowana jest kaplica Hathor chroni±ca mumie krokodyli (dostêpna do zwiedzania), które znaleziono w pobli¿u podczas prac drogowych. Jedn± z ciekawostek s± tak¿e reliefy przedstawiaj±ce narzêdzia chirurgiczne sprzed 2000 lat (skalpele, odsysacze czy narzêdzia dentystyczne) oraz wanna, w której – jak g³osi legenda – za¿ywa³a k±pieli najpiêkniejsza z egipskich w³adczyñ – Kleopatra. Na terenie ¶wi±tyni znajduje siê lokalny Nilometr.
ASUAN
Asuan – najdalej na po³udnie wysuniête miasto Egiptu i staro¿ytne miasto graniczne – odznacza siê przepiêknym po³o¿eniem. Czêsto Asuan nazywany jest bram± do „Czarnej Afryki”, poniewa¿ w przesz³o¶ci stanowi³ centrum handlowe dla karawan z Czarnej Afryki. W tym to w³a¶nie miejscu zatrzymywa³ siê ruch na Nilu, a ³adunki przenoszono wokó³ ska³. Warstwa piaskowców jest tu przerywana wypiêtrzeniami le¿±cego ni¿ej granitu, który wody Nilu pociê³y w ska³y i wyspy pierwszej katarakty. To w³a¶nie st±d, z bogatych kamienio³omów pochodzi czerwony granit – sjenit, z którego wznoszono ¶wi±tynie, obeliski i pos±gi.
Asuan, niegdy¶ miasto ch³opów, urlopowiczów i archeologów, niezbyt ró¿ni±ce siê charakterem od Luksoru, po wybudowaniu Wielkiej Tamy Asuañskiej, szybko sta³o siê o¶rodkiem przemys³owym (1972 r.). Mimo to centrum miasta zachowa³o dawn± atmosferê, szczególnie w okolicy bazaru. Otoczenie nie straci³o wiele z dawnego uroku, który sprawia³, ¿e Aga Chan i wielu zamo¿nych go¶ci przyje¿d¿a³o tu na zimowe wakacje. W Asuanie le¿±cym w pobli¿u Zwrotnika Raka prawie przez ca³y rok jest gor±co i sucho, ¶rednie temperatury wynosz± od 23-30oC zim± do 38-54oC latem. Warunki te sprawiaj±, i¿ miasto posiada status zimowego kurortu. Warte obejrzenia s±: ¶wi±tynia Chnum na wyspie Elefantyna, Wyspa Kitchenera (zwana Wysp± Botaniczn±) czy Mauzoleum Agi Chana.
Niew±tpliwie jedn± z najwiêkszych atrakcji s± pobliskie kamienio³omy z niedokoñczonym obeliskiem, który mia³by ok. 40 m wysoko¶ci i wa¿y³by ok. 1200 ton. By³ on przeznaczony dla królowej Hatshepsut, ale podczas obróbki w kilku miejscach pojawi³y siê rysy i dlatego nigdy nie zabrano go z wyrobiska.
B³êkitne wody Nilu, egzotyczna ro¶linno¶æ, granitowe ska³y, bia³e ¿agle feluk, a wszystko to zalane s³oñcem sprawia, ¿e przez niektórych Asuan jest uwa¿any za najpiêkniejsze miasto w Egipcie.
FILE
Znajduje siê tutaj jedna z najbardziej imponuj±cych ¶wi±tyñ w Egipcie, a czasy jej ¶wietno¶ci przypada³y mniej wiêcej na czasy Chrystusa. Wed³ug tradycji mieszka³a tu bogini Izyda. To w³a¶nie ku czci Izydy oraz Horusa-dziecka (Harpokrates) wznoszono w okresie XXVI dynastii do epoki rzymskiej tê monumentaln± ¶wi±tyniê na wyspie. Uwa¿ano niegdy¶, ¿e cudowne i dobroczynne wylewy Nilu w³a¶nie tutaj bior± swój pocz±tek.
Po wybudowaniu w 1904 r. starej tamy na pierwszej katarakcie na Nilu, ¶wi±tyniê przez wiêksz± czê¶æ roku zatapia³a woda. Wraz z budow± Wielkiej Tamy zaistnia³a konieczno¶æ rozmontowania i przeniesienia zabytku na wyspê Engelika, której krajobraz przekszta³cono tak, by przypomina³a File oraz ponownego ustawienia ¶wi±tyni (plan ratowania by³ przedsiêwziêty i finansowany przez Egipt i UNESCO). Projekt realizowany w latach 1972-1980 pozwoli³ na zachowanie wspania³ego zabytku, natomiast staro¿ytna wyspa File zosta³a zatopiona po oddaniu tamy do u¿ytku.
W samym ¶rodku malowniczej panoramy granitowych ska³ wyrastaj± kolumny i filary budowli po¶wiêconej bogini Izis. ¦wi±tynia ta nale¿y obok zabytków Edfu i Dendery do trzech najlepiej zachowanych sanktuariów ptolemejskich. Budowla ¶wietnie ³±czy elementy architektury staro¿ytnego Egiptu z architektur± grecko-rzymsk±.
Zwiedzanie wyspy rozpoczyna siê od krótkiego rejsu motorówk±, któr± dop³ywa siê do brzegu.
ABU SIMBEL
320 km od Asuanu, w Nubii, le¿y Abu Simbel, najpiêkniejsza i robi±ca chyba najwiêksze wra¿enie budowla – dzie³o faraona najbardziej ekscentrycznego w dziejach Egiptu. Sanktuarium po¶wiêcono teoretycznie Amonowi-Ra, Harmakisowi i Ptahowi, ale w rzeczywisto¶ci s³u¿y³o ono s³awie i chwale swego twórcy – Ramzesa II Wielkiego.
Dla ówczesnych architektów projekt stanowi³ nie lada wyzwanie. Trzy tysi±ce lat pó¼niej przed podobnym wyzwaniem stanêli in¿ynierowie ca³ej spo³eczno¶ci miêdzynarodowej, którzy postawili sobie zadanie uratowania tego zabytku przed wodami Jeziora Nasera (po wybudowaniu Wielkiej Tamy w Asuanie). Kilka lat trwa³y prace (pod patronatem UNESCO) nad przeniesieniem zabytku znacznie wy¿ej od pierwotnego poziomu. ¦wi±tyniê pociêto na 1036 bloków o przeciêtnej wadze 30 ton, do czego nale¿y jeszcze dodaæ 1110 kawa³ków otaczaj±cego górotworu. W koñcu lata 1965 r. wody Nilu zaczê³y wype³niaæ ca³kowicie ju¿ wyludnione pieczary, gdzie kiedy¶ by³a ¶wi±tynia.
W tym samotnym miejscu, zgubionym w ¶rodku Pustyni Nubijskiej, wykuto w litej skale ¶wi±tyniê o wymiarach 38 x 65 m. Niezwyk³y fronton wyrze¼bi³y „nieprzebrane rzesze robotników, których w³asne miecze przywiod³y do niewoli“. Wszyscy oni pracowali pod okiem licznych nadzorców. I tak oto fasada sk³ada siê z czterech gigantycznych pos±gów faraona siedz±cego na tronie. Ka¿dy z tych kolosów mierzy 20 m wysoko¶ci. S± to najwiêksze pos±gi, jakie przetrwa³y w Egipcie. Maj± one charakter nie tylko dekoracyjny albo presti¿owy, przez to, ¿e symbolizuj± potêgê Ramzesa, ale tak¿e czysto funkcjonalny – s³u¿± bowiem równie¿ jako wsporniki fasady o wysoko¶ci 31 m. W czasach swej ¶wietno¶ci pos±gi musia³y wyró¿niaæ siê szczególnym bogactwem kolorów i odcieni. Dzisiaj, niestety, ca³kowicie zniszczy³ je up³yw czasu. ¦wi±tynia zosta³a zbudowana tak, by promienie s³oneczne dociera³y do sanktuarium 2 razy w roku – w dniu urodzin Ramzesa i w rocznicê jego koronacji.
Abu Simbel dysponuje jeszcze czym¶ wyj±tkowym: otó¿ Ramzes II (pomimo nieustannej gloryfikacji swojej osoby) wybudowa³ ko³o swojego monumentalnego grobowca niewielk± kaplicê, zaledwie 10-metrowej d³ugo¶ci, dla swej ma³¿onki Nefertari.
Nigdy przedtem ¿ony faraona nie przedstawiano na fasadzie jakiejkolwiek ¶wi±tyni. Tego zaszczytu dost±pi³a jedynie towarzyszka ¿ycia Ramzesa II.
KLASZTOR ¦W. KATARZYNY
Najmniejsza na ¶wiecie diecezja jest zarazem najstarszym na ¶wiecie nieprzerwanie czynnym klasztorem chrze¶cijañskim. Tutaj równie¿ znajduje siê przebogata kolekcja ikon i cennych manuskryptów. Pierwsze wzmianki o klasztorze pochodz± z kronik patriarchy aleksandryjskiego Eutychiosa z IX w. Wspomniane kroniki opowiadaj±, jak Helena, matka cesarza Konstantyna, wstrz±¶niêta ¶wiêto¶ci± tego miejsca, nakaza³a w 337 r. zbudowanie niewielkiej kaplicy na zboczu, gdzie Moj¿eszowi ukaza³ siê Krzak Gorej±cy. Kaplicê po¶wiecono Marii Pannie.
W VI w. liczne napady i grabie¿e sk³oni³y cesarza Justyniana do wybudowania (w 530 r.) otoczonej wysokimi murami bazyliki i osadzenia tu dwustu stra¿ników. Aktualnie ¿yje tu 22 mnichów, w wiêkszo¶ci przyby³ych z góry Atos w Grecji.
Granitowe mury, wysokie na 10-15 m, a grube na 2-3 m, praktycznie nie zmieni³y siê od czasu, gdy w VI w. zaprojektowa³ je Stephanos Ailisios. Granitow± bazylikê ¶w. Katarzyny wzniós³ w latach 542-551 Justynian. Z tego czasu zachowa³y siê mury i filary oraz cedrowe drzwi miêdzy przedsionkiem a naw±. W g³êbi bogato rze¼biony i poz³acany ikonostas. Za nim znajduje siê kaplica Gorej±cego Krzewu, któr± mo¿na ogl±daæ tylko za specjalnym zezwoleniem. W przedsionku wystawiono czê¶æ z ogromnej kolekcji ikon, prezentuj±cych najrozmaitsze bizantyjskie style i techniki. Ko¶cielny dzwon codziennie przed ¶witem budzi mnichów 33 uderzeniami.
Na resztê zabudowañ, czêsto zamkniêtych dla osób ¶wieckich, sk³ada siê m.in. meczet z XI w. (dobudowany, by zadowoliæ muzu³mañskich w³adców), biblioteka z 3000 rêkopisów i 5000 ksi±g (ustêpuj±ca bogactwem tylko Bibliotece Watykañskiej), oraz refektarz z gotyckimi ³ukami i bizantyjskimi malowid³ami na ¶cianach.
(na podstawie EximTours.pl)